Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi, New York’ta bir araya gelerek güvenlikten ticarete uzanan geniş bir başlıkta mutabakata vardı. İletişim Başkanlığı’nın görüşmeye ilişkin açıklaması, iki ülkenin Sincar’da devlet otoritesinin tam anlamıyla kurulması ve yasaklı yabancı silahlı unsurların bölgeden tamamen çekilmesi noktasında uzlaştığını duyurdu. Açıklamaya göre taraflar, güvenlik alanındaki iş birliğini daha da derinleştirme iradesini ortaya koydu. Bu çerçevede Sincar’daki uygulamalara dönük ortak bir yaklaşım benimsendi. Görüşme, Birleşmiş Milletler 81’inci Genel Kurulu dolayısıyla Erdoğan’ın bulunduğu New York’ta yapılan ikili temaslardan biri olarak kayda geçti. İki liderin gündeminde yalnızca güvenlik değil, ekonomik iş birliği de yer aldı.
Mutabakatın en somut başlıklarından biri Başika-Zilkan yerleşkesine ilişkin düzenleme oldu. Açıklamada, Irak’ın güvenlik uygulamalarında kaydettiği ilerleme gerekçe gösterilerek, kararlaştırılan mekanizma ve zaman çizelgesi doğrultusunda Türk kuvvetlerinin bu yerleşkeyi Irak Federal Hükümetine kademeli olarak teslim edeceği belirtildi. Teslim sürecinin hangi aşamalarda ilerleyeceği ve takvimin nasıl işleyeceği ise kararlaştırılan mekanizma çerçevesinde yürütülecek. Bu düzenleme, iki ülke arasındaki güvenlik iş birliğinin somut bir adıma dönüşmesi açısından önemli bir aşama olarak görülüyor. Kademeli teslim ifadesi, sürecin ani değil aşamalı bir planla ilerleyeceğine işaret ediyor.
Görüşmede ekonomik başlıklar da ayrıntılı biçimde ele alındı. İletişim Başkanlığı’na göre taraflar, ikili ticaret ve yatırım hacminin genişletilmesi konusunda görüş birliğine vardı. İmzalanan anlaşmaların vakit kaybedilmeden uygulamaya konulması da mutabakat kapsamında yer aldı. Bunun yanında, Kalkınma Yolu Projesi başta olmak üzere iki ülkenin ortak stratejik projelerinin hız kazanması kararlaştırıldı. Böylece iki ülke arasındaki ilişkilerin yalnızca güvenlik ekseninde değil, ticaret ve yatırım boyutunda da ilerletilmesi hedefleniyor. Anlaşmaların uygulanma hızı, mutabakatın ne ölçüde yaşama geçeceğini gösterecek temel unsurlardan biri olarak görülüyor.
Açıklamada tarafların görüşmelerde iki ülke arasındaki stratejik ilişkileri tüm yönleriyle ele aldığı ifade edildi. Güvenlik alanında varılan uzlaşının yanı sıra ekonomik ve ticari başlıklarda da ortak irade beyan edildi. Türkiye ve Irak makamlarının bu kapsamlı gündemi, ikili ilişkilerin çok boyutlu bir zeminde ele alındığını gösteriyor. Kararlaştırılan mekanizma ve zaman çizelgesi ifadeleri, uygulamanın belirli bir plana bağlandığına işaret ediyor. Mutabakatın sahada nasıl karşılık bulacağı, ilerleyen dönemde atılacak adımlarla ortaya çıkacak.
İletişim Başkanlığı’nın duyurduğu metin, Sincar’a ilişkin düzenlemenin yanında Başika-Zilkan yerleşkesinin teslim sürecini de yazılı hale getirdi. Türk kuvvetlerinin kademeli teslimine dair ifade, sürecin aşamalı bir takvimle yürütüleceğini ortaya koyuyor. Ekonomik başlıklarda ise ticaret ve yatırım hacminin büyütülmesi ile ortak projelerin hızlandırılması öne çıkan başlıklar oldu. İki lider arasındaki görüşme, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu marjında yapılan temaslar kapsamında gerçekleşti. Varılan mutabakat, Türkiye ile Irak arasındaki ilişkilerin güvenlik ve ekonomi başlıklarında birlikte ilerletilmesine dönük bir çerçeve çiziyor.
